ฎีกาที่ 1024/2537

ผู้จัดการมรดกได้จัดทำบัญชีทรัพย์มรดกเสนอให้ผู้ร้องและผู้ร้องสอด ซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดกตรวจดูแล้ว แต่ผู้ร้องและผู้ร้องสอดไม่ยอมลงชื่อรับรอง เนื่องจากผู้จัดการมรดกไม่ยอมลงชื่อในสัญญาประนีประนอมยอมความที่ผู้ร้องและผู้ร้องสอดเสนอไป ถือได้ว่าการทำบัญชีทรัพย์มรดกดังกล่าวเป็นการทำบัญชีต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคนซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดก ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1729 วรรคสอง แล้ว

คดีนี้สืบเนื่องมาจากศาลชั้นต้นได้มีคำสั่งตั้งนายปกิจสุทธาศวิน กับนาวาเอกหญิงนัยนา สุทธาศวิน ผู้คัดค้านทั้งสองร่วมกันเป็นผู้จัดการมรดกของนายเกษม สุทธาศวิน ผู้ตายผู้ร้องยื่นคำร้องและขอแก้ไขคำร้องว่า ผู้จัดการมรดกทั้งสองจัดทำบัญชีทรัพย์มรดกยื่นต่อศาลไม่ชอบด้วยกฎหมาย เพราะไม่มีพยานได้แก่ผู้ร้องกับผู้ร้องสอดซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดกรับรองว่าได้ทำขึ้น นอกจากนี้ผู้จัดการมรดกทั้งสองยังจัดทำบัญชีทรัพย์มรดกดังกล่าวด้วยความประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง และด้วยความไม่สามารถอันเห็นประจักษ์ของผู้จัดการมรดกทั้งสอง ขอให้ถอดถอนผู้จัดการมรดกทั้งสอง และตั้งผู้ร้องกับผู้ร้องสอดร่วมกันเป็นผู้จัดการมรดกของผู้ตายแทนผู้คัดค้านทั้งสองยื่นคำคัดค้านว่า ผู้คัดค้านทั้งสองได้จัดทำบัญชีทรัพย์มรดกตามกฎหมายทุกประการ ผู้ร้องกับผู้ร้องสอดไม่เคยคัดค้านว่าบัญชีทรัพย์มรดกดังกล่าวไม่ถูกต้อง แต่ไม่ยอมลงชื่อโดยอ้างเหตุว่า ผู้คัดค้านทั้งสองไม่ยอมทำสัญญาประนีประนอมยอมความตามที่ผู้ร้องกับผู้ร้องสอดต้องการ ขอให้ยกคำร้องศาลชั้นต้นไต่สวนแล้ว มีคำสั่งให้ยกคำร้องของ ผู้ร้องผู้ร้องอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนผู้ร้องฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ที่ผู้ร้องฎีกาว่า บัญชีทรัพย์มรดกที่ผู้คัดค้านทั้งสองในฐานะผู้จัดการมรดกทำขึ้นแล้วยื่นต่อศาลไม่ถูกต้องตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1729 วรรคสองเพราะไม่ได้ทำต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคน ซึ่งต้องเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดกด้วย นั้น ข้อเท็จจริงฟังได้ว่า ผู้คัดค้านทั้งสองซึ่งเป็นผู้จัดการมรดกได้ทำบัญชีทรัพย์มรดกเสนอให้ผู้ร้องและผู้ร้องสอด ซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียตรวจดูแล้ว เหตุที่ผู้ร้องและผู้ร้องสอดไม่ยอมลงชื่อรับรองก็เพราะผู้คัดค้านทั้งสองไม่ยอมลงชื่อในสัญญาประนีประนอมยอมความฉบับ ลงวันที่ 11 ธันวาคม 2532ที่ผู้ร้องและผู้ร้องสอดเสนอไป ฉะนั้นการทำบัญชีทรัพย์มรดกของผู้คัดค้านจึงเป็นการทำบัญชีต่อหน้าพยานอย่างน้อยสองคน ซึ่งเป็นผู้มีส่วนได้เสียในกองมรดกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา1729 วรรคสอง แล้ว การที่ผู้ร้องและผู้ร้องสอดไม่ลงชื่อในบัญชีทรัพย์มรดกไม่ทำให้การทำบัญชีทรัพย์มรดกเสียไป แล้ววินิจฉัยข้อเท็จจริงต่อไปว่า ผู้คัดค้านทั้งสองได้จัดทำรายละเอียดของบัญชีทรัพย์มรดกชอบแล้ว จึงไม่มีเหตุที่จะถอดถอนจากการเป็นผู้จัดการมรดกพิพากษายืน