ฎีกาที่ 4684/2528

การที่จำเลยซึ่งเป็นผู้จัดการของโจทก์ร่วมหลอกลวงลูกค้าของโจทก์ร่วมว่า โจทก์ร่วมขึ้นราคาสินค้า ลูกค้าหลงเชื่อซื้อตามนั้น เงินส่วนที่ขายเกินกำหนดเป็นเงินของลูกค้าส่งมอบให้จำเลยเพราะถูกจำเลยหลอกลวง มิใช่เป็นเงินที่จำเลยได้รับไว้เกี่ยวด้วยการเป็นตัวแทนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 810 จึงเป็นเงินของลูกค้าผู้ถูกหลอกลวง หาใช่เงินของโจทก์ร่วมไม่ โจทก์ร่วมจึงมิใช่ผู้เสียหาย เมื่อลูกค้าผู้เป็นเจ้าของเงินซึ่งเป็นผู้เสียหายมิได้ร้องทุกข์ โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้อง (ประชุมใหญ่ครั้งที่ 12/2528)

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยได้รับมอบหมายจากบริษัทหาดทิพย์ จำกัด ให้เป็นผู้จัดการควบคุมครอบครองดูแลกิจการและทรัพย์สินของบริษัท ได้เบียดบังยักยอกเอาเงินค่าขายสินค้าไปเป็นของตนโดยทุจริต อันเป็นการกระทำผิดหน้าที่ของตนด้วยประการใด ๆ โดยทุจริต จนเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายแก่ประโยชน์ในลักษณะที่เป็นทรัพย์สินของบริษัทขอให้ลงโทษตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 352, 353ศาลชั้นต้นอนุญาตให้บริษัทหาดทิพย์ จำกัด ผู้เสียหายเข้าเป็นโจทก์ร่วมจำเลยให้การปฏิเสธศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้องโจทก์ร่วมอุทธรณ์ศาลอุทธรณ์พิพากษายืนโจทก์ร่วมฎีกาศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ข้อเท็จจริงฟังเป็นยุติตามที่ศาลชั้นต้นฟังมาว่าจำเลยซึ่งเป็นผู้ควบคุมเขตหรือผู้จัดการของโจทก์ร่วมสาขาจังหวัดนครศรีธรรมราชสั่งให้พนักงานขายของโจทก์ร่วมหลอกลวงลูกค้าของโจทก์ร่วมว่า โจทก์ร่วมขึ้นราคาน้ำอัดลมซึ่งเป็นสินค้าของโจทก์ร่วมจากลังละ 48 บาท เป็น 50 บาท ความจริงโจทก์ร่วมมิได้ขึ้นราคาน้ำอัดลม เมื่อพนักงานขายเก็บเงินค่าน้ำอัดลมมาส่งจำเลยแล้วจำเลยส่งให้แก่โจทก์ร่วมเพียงลังละ 48 บาท ศาลฎีกาโดยมติที่ประชุมใหญ่เห็นว่า การที่จำเลยกับพวกหลอกลวงลูกค้าว่า โจทก์ร่วมกำหนดให้ขายลังละ 50 บาท ลูกค้าหลงเชื่อจึงส่งเงินให้พวกของจำเลยลังละ 50 บาท เงินส่วนที่เกินไปลังละ 2 บาท เป็นเงินที่ลูกค้าส่งมอบให้พวกของจำเลยเพราะถูกจำเลยกับพวกหลอกลวงด้วยการแสดงข้อความอันเป็นเท็จ มิใช่เป็นเงินที่จำเลยได้รับไว้เกี่ยวด้วยการเป็นตัวแทนตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 810 จึงเป็นเงินของลูกค้าผู้ถูกหลอกลวงหาใช่เงินของโจทก์ร่วมไม่ โจทก์ร่วมจึงมิใช่ผู้เสียหาย คดีนี้เป็นคดีความผิดต่อส่วนตัวโจทก์ร่วมเป็นผู้แจ้งความร้องทุกข์ต่อพนักงานสอบสวน ลูกค้าผู้เป็นเจ้าของเงินซึ่งเป็นผู้เสียหายมิได้ร้องทุกข์โจทก์จึงไม่มีอำนาจฟ้องพิพากษายืน